بیان "سازگاری" در پاسخ به‌کنش‌گفتاری امری - ارشادی "پیشنهاد" در محیط کلامی روسی

نوع مقاله: علمی پژوهشی

نویسنده

دانشگاه علامه طباطبایی

چکیده

کنش‌های گفتاری عبارتند از گفته‌هایی که همزمان با تولید آن عملی را که از آن نام برده می‌شود، محقق می‌سازند. زبانشناسان طبقه‌بندی‌های گوناگونی از آن ارائه داده‌اند که نخستین آنها متعلق به ج. اُستین می‌باشد. در این طبقه‌بندی‌ها با توجه به شکل به کارگیری سه کنش همزمان بیانی، منظوری و تاثیری، گروه‌های مختلفی متمایز است. یکی از این گروه‌ها را کنش‌های گفتاری امری-ارشادی و یا محرک می‌خوانند. مقصود از آنها آن دسته از گفته‌هایی است که موجب تحریک شنونده برای دست زدن به عملی می‌شوند. این گروه خود شامل زیرگروه‌های دیگری چون "پیشنهاد"، "دعوت"، "درخواست" و ... است.
در پژوهش حاضر به بررسی و مشخص ساختن فرمول‌های اصلی که در محیط کلامی روسی برای بیان "پیشنهاد" به کار می‌روند، خواهیم پرداخت. عناصر زبانی‌ای را که در شکل‌گیری "پیشنهاد" نقش دارند می‌توان به سه گروه اصلی فعلی، صفت کوتاه و اجزاء تقسیم نمود. در گروه فعلی، افعالی چون хотеть (خواستن)، мочь (توانستن)، согласиться (موافقت کردن)، صورت منفی فعل возражать (مخالفت کردن) و... قرار می‌گیرند. согласен/согласна/согласны (موافق هستی؟/ موافق هستید؟) صورت صفت کوتاه است که برای بیان "پیشنهاد" از آن استفاده می‌شود. در دایره‌ی اجزاء که جزء کمکی کلام هستند، جزء پرسشی ли (آیا)، бы (کاش)، جزء منفی ساز не و جزء محرک давай(-те) (بیا/ بیایید) قرار دارند. استفاده از عناصر زبانی مذکور، به کارگیری آهنگ پرسشی و نیز توجه به رعایت راهکارهای مودب بودن، بلندهمتی، تواضع، تائید و توافق همگی موجب مودبانه‌تر شدن فرمول "پیشنهاد" می‌شوند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Imperative-Directive Speech Act of ‘Suggestion’ and Agreement Strategy in Russion Discourse

نویسنده [English]

  • maryam shafaghi
Allameh Tabatabai university
چکیده [English]

Speech acts are utterances that perform some action in their very enunciation. Linguists have proposed different classifications of the concept, the first of which belongs to J. Austin. These classifications distinguish different classes of speech acts based on the way three simultaneous acts, including locutionary, illocutionary, and perlocutionary acts, are performed. One of these classes is called imperative-directive or incentive speech acts, which motivate the hearer to perform an action. This class is further divided into different subclasses such as ‘suggestion’, ‘invitation’, ‘request’, etc.
The present study is an attempt to analyze and identify the main formulas used for ‘suggesting’ in Russian verbal environment. The linguistic elements contributing to ‘suggestion’ can be divided into three main categories including verbs, short adjectives, and particles. In the first category, there are such verbs as хотеть (to want), мочь (to be able to), согласиться (to agree), the negative form of the verb возражать (to oppose), etc. Cогласен/согласна/согласны (Do you agree?) is a short adjective used to express ‘suggestion’. As for the category of particles, which are auxiliary particles of speech, there are the interrogative particle ли (whether), бы (used to render conditional and subjunctive patterns), the negative particle не, and the imperative particle давай[-те] (come[sgl/pl]). Using the above-mentioned linguistic elements, the interrogative intonation as well as strategies of politeness, modesty, confirmation, and agreement contribute to the politeness of ‘suggestion’.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Speech Acts
  • Suggestion
  • agreement
  • Politeness
  • Modesty//Agreement Strategy
References

Apresian Uri Derenikovich (2006) yizikavaia kartina mira I sistemnaia leksikografia (Map of World Languages and Systemic Lexicography). Moscow: yiziki slavianskikh kultur.

Austen Jane (1986) Slova kak deistvie (How to Do Things With Words)// Novaie v zarubezhnoi lingvistike. Moscow: Progress.

Balakai Anatolii Georgevich (2004) Talkovii slovar russkava richivova etiketa (Descriptive Dictionary of Russian Speech Etiquette): vishe 4000 etiketnikh slov I virazhenii.Moscow: OOO “Izdatelstvo Astrel”: OOO “Izdatelstvo AST”: OOO “Tranzitkniga”.

Bogdanova M.A. (2015) Forma, simantika I funksii leksiemi Khorosho: dissertatsia na sooiskanie uchonoi stepeni kandidata filologicheskikh nauk. –Moscow: Moskovskii gorodskoi pedagogicheskii universitet. 216 p.

Bondarko A.B. Shubik C.A. (2005) Virazhenie soglasia / nisoglasia v dialoge “vzroslii - rebionok” (na material russkogo iazika) // Problemi funksionalnoi grammatiki: Polevie strukturi .-Cankt-Peterburg: Nauka.-P. 576-424.

Farmanofskaia Natalia Ivanovna (2002) Richivoie obshenie: kommunikativna-pragmaticheskii padkhod (Verbal Interaction: Communication - A Pragmatic Approach): uchiebnik dla studientof vuzof. Moscow: russkii yizik.

---. (2007) Richivoie vzaimadeistvie: kommunikatsia I pragmatika (Verbal Interaction: Communication and Pragmatics). Moscow: izdatelstva “IKAR”.

---. (2009) Richivoi etiket v russkom obshenii (teoria I praktika) (Speech Etiquette in Russian Communication: Theory and Practice). Moscow: OOO “VK”.

Kabazieva Irina Mikhailovna (1986) “Teoria richivikh aktof” kak adin iz variantof teorii richivoi deiatelnasti (Theory of Speech Acts as a variant of Verbal Activity)// Novaie v zarubezhnoi lingvistike.Moscow: Progress.

Lubimova M.K. (2004) Intensionalnie smisli soglaia I nisoglasia v russkikh I nimietskikh diskursakh sovishanii I peregovorov. Avtoreferat na soiskanie uchonoi stepeni kandidata filologicheskikh nauk. Tombov: Tombovskii gosudarstvenni tekhnicheskii universitet.

Mikhailova E.A. (1998) Reliativi s cemantikoi nesoglasia. Aktualnie problem istori russkogo iazika. Nauchnaia konferensia, posvishonnaia 70-letiu professor Markova Vitalia Mikhailovich. Kazan: elektronni resurs: http://old.kpfu.ru/science/news/rus_lang/konf1.htm.

Orazalinova K.A. (2012) Kommunikativnie smisli soglasia I sposobi ikh verbalizatsii v russkom iazike. –Cheliabinsk: Viestnik Cheliabinskogo ujsudarstvennogo universiteta. Vip. 62, p. 81-85.

Ozarovskii O.V. (1974) Sposobi virazhenia soglasia – nisoglasia v sovremiennom russkom iazike. –Moscow: Russkii iazik v natsionalnoi shkole. No 6. –P. 70-75.

Pod obshei redaksiei A.N.Tikhonova, R.I.Khashimova. (2008) Ensiklopedicheski slovar –spravochnik lingvisticheskikh terminov I poniatii. Russkii iazik: v 2 t. -T 2.-Moscow: Flinta: Nauka.- 816 P.

Sotnikova A.A. (1987) Dialog I uslovia realizatsii v niom simantiko-kommunikativnoi kategorii soglasia – nisoglasia/ Leningrad: Vistnik Leningradskogo gosudarsvennogo universitieta. Vip. 4, No 23.

Shafaghi M. (2014) Rechevoi akt “predlozhenie” v russkom lingvokulturnom obsheshtctve. Sovremennie napravlenia I priomi v praktike obuchenia russkomu iaziku kak inostrannomu v persoiazichnoi auditoria. Sbornik materialov mezhdunarodnovo foruma, Moscow-Tula, p. 191-1